Zwiedzanie Holandii w pigułce

Holandia kojarzona jest wśród turystów przede wszystkim z wiatrakami, otwartym Amsterdamem oraz rowerami. Jest to jednak duże uproszczenie. Holandia to piękny kraj, z wieloma zabytkami i ciekawą kulturą, który w swoim "Złotym Wieku" był jednym z najważniejszych państw świata.

Do dzisiaj w wielu miastach możemy zobaczyć piękne ratusze, budynki bogatych kupców z tamtego okresu czy obrazy namalowane przez holenderskich mistrzów.

!Wiatraki w Holandii - Skansen z wiatrakami Zaanse Schans (w Zaandam)
Wiatraki w Holandii - Skansen z wiatrakami Zaanse Schans (w Zaandam)

Najważniejsze atrakcje i budynki

To co zachwyca w miastach Holandii to wąskie uliczki, niskie domki oraz wszechobecne kanały. Będąc w historycznym centrum Amsterdamu ani przez chwilę nie poczujemy, że jesteśmy w nowoczesnej metropolii. Czasem warto pospacerować samemu bez planu, zapewne kilkukrotnie trafimy na niesamowity widok kanału czy piękną fasadę.

Wiele z holenderskich miast nie ucierpiało znacznie podczas działań wojennych. Niestety, jednym z wyjątków jest Rotterdam, który został niemal doszczętnie zniszczony i zachowały się jedynie pojedyncze budynki z czasów przedwojennych. Miasto zostało odbudowane i dziś jest jedną z najnowocześniejszych metropolii Europy.

Piękno Holandii to jednak nie tylko klimatyczne miasta i miasteczka, a także tereny wiejskie i natura. Płaskie połacie ziemi przeplatane polami uprawnymi, kanałami, zwierzętami (głównie krowami, które widać na każdym kroku) oraz małymi domkami i rzadziej spotykanymi wiatrakami - od wieków były to główne motywy holenderskich (i nie tylko) malarzy.

Muzea

Najważniejsze holenderskie muzea znajdują się w Amsterdamie oraz Hadze. Za najważniejsze muzeum uchodzi Rijksmuseum (muzeum narodowe) w Amsterdamie, gdzie zobaczymy m.in. obraz "Nocna Straż" Rembrandta. W Hadze najważniejszym muzeum jest Mauritshuis, w którym zobaczymy słynną “Dziewczynę z perłą” autorstwa Jana Vermeera.

Co ważne, wszystkie istotne placówki kulturalne nie zostały skupione jedynie w tych dwóch dużych miastach. Po części jest to na pewno spowodowane tym, że społeczeństwo holenderskie duży nacisk kładło na naukę i muzea powstawały również w miastach uniwersyteckich - tu dobrym przykładem są Lejda oraz Utrecht.

Kilka przykładów muzeów najwyższej klasy poza Amsterdamem i Hagą:

  • muzeum Teylers w Haarlemie
  • muzeum antycznego świata (Rijksmuseum van Oudheden) w Lejdzie
  • muzeum Boijmans Van Beuningen w Rotterdamie.

Wiatraki

Nie ma chyba bardziej kojarzonych z Holandią budynków niż wiatraki. Do czasu rewolucji przemysłowej to wiatraki napędzały cały holenderski przemysł. Służyły jako młyny, tartaki, a nawet były wykorzystywane do wypompowywania wody. Według ostrożnych szacunków w Holandii w szczycie znajdowało się blisko 10 000 wiatraków. Dziś zachowało się około 1000.

Wiatraki od zawsze zachwycały artystów, od holenderskich jak Rembrandt po słynnym europejskich malarzy jak Claude Monete. Drugi z nich spędził trochę czasu na terenie Zaandam i namalował 25 obrazów przedstawiających ten przemysłowy obszar. Jeden z nich znajduje się w muzeum Zaanse Schans.

Przynajmniej jeden wiatrak znajdziemy w większości najważniejszych miast na północy. Więcej wiatraków zachowało się poza miastami. Nie wszystkie możemy odwiedzić. Niektóre zostały zamienione na muzea, a niektóre są możliwe do odwiedzenia w dni, w które wiatraki nadal pracują. Jeśli chcemy zobaczyć wiatraki przy pracy warto wybrać się do skansenu Zaanse Schans niedaleko Amsterdamu, gdzie zobaczymy kilka wiatraków od środka. Szczególnie ciekawy jest tartak, który pozwala zrozumieć w jaki sposób był możliwy tak prężny rozwój holenderskiej floty.

Ratusze oraz rynki

Pomimo, że ratusze oraz główne place miejskie w Holandii nie są tak imponujące jak w sąsiadującej Belgii - w wielu przypadkach nadal są jedynymi z najbardziej zachwycających budowli w Holandii.

Szczególnie wyróżniają się plac Dam oraz ratusz w Amsterdamie (dziś jest to pałac królewski), ratusze w Delft, Groningen oraz Goudzie, czy plac miejski w Hoorn.

!Widok na plac Dam i Ratusz w holenderskim mieście Edam
Widok na plac Dam i Ratusz w holenderskim mieście Edam

Niektóre ratusze są możliwe do zwiedzania (np. Amsterdam, Gouda), jednak w wielu z nich nadal swoją siedzibę ma magistrat i nie zostały udostępnione dla odwiedzających.

Budynki wag - czyli Waag

Potęga Holandii w jej najznamienitszych czasach budowana była na handlu. Z tego względu w każdym z najważniejszych miast znajdowały się tzw. budynki Wagi (Waag). W budynku takim znajdowały się mechanizmy do ważenia i odbywało się ważenie sprzedawanych produktów. Wagi były albo blisko głównego rynku, albo blisko kanału którym towary wpływały do miasta.

Z reguły budynki te były jednymi z najpiękniejszych w całym mieście. Do dzisiaj wybierając się do dowolnego z miast warto sprawdzić, czy taki budynek się zachował. Ciekawymi przykładami są na pewno “wagi” w Alkmaar, Amsterdamie, Lejdzie czy Goudzie.

Dzisiaj w budynkach wag mieszczą się muzea, punkty informacji turystycznej czy restauracje. Wszystkie jednak zachowały przynajmniej częściowy wystrój i klimat.

Targi serowe

Każdy na pewno słyszał o serach Edam czy Gouda. Do dzisiaj w tych miastach (i nie tylko) w ciepłe miesiące odbywają się targi serowe. W każdym mieście targ odbywa się w inny dzień (czasem dwukrotnie w wakacje) i trwa około 2 godzin. Czym dziś jest targ serowy? To przedstawienie pokazujące jak wyglądały takie targi w przeszłości, np w przypadku targu w Goudzie od momentu targowania się o cenę, przez załadowanie sera na wozy aż do ważenia sera w budynku Wagi.

!Podczas targu serowego w Goudzie na placu Markt
Podczas targu serowego w Goudzie na placu Markt

Podczas targów możemy zakupić ser i zrobić zdjęcie z lokalsami w tradycyjnych ubraniach. Oprócz samego targu w każdym z miast są również dodatkowe atrakcje - jak budki z tradycyjnym jedzeniem czy różnego rodzaju prezentacje (np. jak produkuje się ser).

Najbardziej znane targi serowe odbywają się w miastach: Alkmaar, Edam, Gouda i Hoorn.

Rejsy oraz kanały

Jeśli w danym mieście znajdują się kanały, możemy niemal w ciemno zakładać, że dostępne są również rejsy. W zależności od miasta dostępne są małe łódki dla kilku osób jak i większe łodzie (często kryte).

Warto sprawdzić dostępność rejsów przed przyjazdem. W mniejszych miejscowościach rejsy często możliwe są tylko w konkretne dni lub raz/dwa razy dziennie. Na mniejszych łodziach przewodnik często opowiada w trakcie rejsu, w przypadku większych przewoźników możemy skorzystać ze słuchawek lub słuchać nagrania.

W większych miastach z reguły rejsy odbywają się raz na godzinę. Niestety, w mniej turystycznych przypadkach przewodnik może mówić jedynie po holendersku.

Rejs kanałami, szczególnie w dobrą pogodę, jest jednym z najlepszych sposobów zwiedzenia holenderskich miast i w większości przypadków warto z niego skorzystać.

!Delft - widok na kanał
Delft - widok na kanał

Przemieszczanie się po Holandii

Holendrzy po swoim kraju przemieszczają się pociągami. Pociągi są nowoczesne (korzystają z energii odnawialnej), czyste oraz przyjeżdżają na czas. Niestety, bilety na pociągi nie należą do najtańszych i nawet Holendrzy narzekają na wysokie ceny.

Większość Holendrów nie kupuje pojedynczych biletów, tylko korzysta ze specjalnej karty OV-chipkaart. Jest to karta przedpłacona. Odbijamy ją na wejściu i wyjściu z dworca, i z karty pobierana jest kwota wyliczana na podstawie kilometrów. Aby skorzystać z pociągu musimy mieć na niej naładowane przynajmniej 20€. Jeśli nie mamy takiej karty, do każdego biletu dopłacamy 1€. Niestety, samo wyrobienie karty jest płatne i kosztuje 7,5€. Karta ważna jest przez 5 lat.

Najciekawszą informacją może być jednak to, że w większości miast w Holandii kartą OV-chipkaart zapłacimy również za bilety komunikacji miejskiej. Cena za przejazd liczona jest zgodnie z algorytmem - cena bazowa (stała cena w całym kraju 0,89€) + cena za kilometr (zależna od miasta, np. 0,154€ w Amsterdamie). W wielu miastach za przejazdy zapłacimy nawet prawie o połowę mniej niż w przypadku zakupu pojedynczego biletu papierowego.

Więcej informacji praktycznych w artykule: Karta OV-chipkaart i komunikacja publiczna w Holandii.

Przechowalnie bagażu

Poszukiwanie przechowalni bagażu najlepiej rozpocząć od dworców kolejowych. Na wielu holenderskich dworcach znajdują się samoobsługowe przechowalnie bagażu dostępne cąłą dobę. Aby sprawdzić dostępność przechowali powinniśmy wejść na oficjalną stronę holenderskiego przewoźnika, znaleźć stację i pod sekcją Facilities poszukać Luggage Lockers. Po kliknięciu zobaczymy szczegóły.

Często przechowalnie znajdują się w miejscach wypożyczających rowery. Z reguły są jednak mniej bezpieczne i lepiej nie zostawiać tam wartościowych rzeczy.

Rowery i ścieżki rowerowe

Nie ma chyba innego kraju na świecie, gdzie korzystanie z rowerów jest na tak rozwiniętym poziomie. Zarówno pod względem infrastrukturalnym, jak i kulturowym.

W holenderskich miastach spotkamy wydzielone pasy jedynie dla rowerów. Powinniśmy na nie bacznie zwracać uwagę, nie zawsze ścieżki te mają inny kolor od chodników - czasem oddzielone są jedynie ledwo widocznym pasem. Rowerzyści np. w Amsterdamie pędzą i bardzo łatwo swoją nieuwagą spowodować wypadek lub nieprzyjemną sytuację.

Także poza miastami ścieżki rowerowe są bardzo rozwinięte. Rowerami dojedziemy niemal wszędzie. Ścieżki rowerowe poza miastami są także szersze i powinno się zmieścić dwóch rowerzystów koło siebie. Holandia szczyci się posiadaniem sieci 4500 kilometrów ścieżek rowerowych dalekobieżnych.

W niemal każdym większym holenderskim mieście powinniśmy znaleźć wypożyczalnie rowerów.

Marihuana w Holandii

Co może w pierwszym momencie zdziwić, posiadanie marihuany w Holandii nie jest legalne. Holenderski rząd rozróżnia jednak miękkie narkotyki od twardych i posiadanie do 5 gram marihuany nie jest karane (aczkolwiek jest nadal nielegalne), a policja może zgodnie z prawem zarekwirować nam każdą ilość.

Sprzedaż marihuany legalna jest jedynie w specjalnych knajpach (“coffee shop”). Aby wejść do coffee shopu musimy mieć skończone 18 lat. W knajpach typu coffee shop nie jest legalna sprzedaż alkoholu, a knajpa taka nie może znajdować się w odległości bliższej niż 250 metrów od szkoły.

Palenie marihuany w miejscach publicznych z pewnymi wyjątkami jest legalne w Amsterdamie (wyjątki: np. na placach zabaw dla dzieci i w okolicy szkół, a także jeśli nie przeszkadza to innym obywatelom). Szczególnie ten ostatni punkt powinniśmy traktować poważnie i nie konsumować np. na placach czy niedaleko zbiorowisk ludzkich, nie każdy życzy sobie wdychać dym i powinniśmy to uszanować. W innych miastach powinniśmy sami sprawdzić lokalne regulacje w tym względzie.

W niektórych południowych regionach Holandii kilka lat temu wprowadzono prawo zabraniające zakupu marihuany każdemu, kto nie jest rezydentem tego kraju, jednak z powodu zwiększenie przestępczości związanej ze sprzedażą narkotyków turystom miasta zaczęły się z tego pomysłu wycofywać.

Karta muzealna, czyli Museumkaart

Pojedyncze wejściówki do muzeów są z reguły dość drogie, szczególnie jeśli planujemy odwiedzić kilka placówek.

Na szczęście w Holandii stworzono specjalną kartę Museumkaart, która zezwala na wejście do najważniejszych muzeów publicznych w całym kraju. Kartę zakupimy w najważniejszych muzeach. Jej koszt wydaje się wysoki, kosztuje aż 59,90€ (32,45€ dla osób do 18. roku życia), jednak przy kilku muzeach koszt się zwraca. Karta ważna jest 30 dni w wersji anonimowej, lub rok jeśli zamówimy wersję stałą - do czego potrzebny jest jednak holenderski adres. Karta pozwala na dowolną ilość odwiedzin każdego z muzeów.

Na karcie nie wejdziemy z reguły do ogrodów zoologicznych, prywatnych muzeów i na punkty widokowe.

Więcej informacji praktycznych w artykule: Karta muzealna Museumkaart .

Inne karty do zwiedzania w Holandii

Museumkaart nie jest jedyną opcją pozwalającą na oszczędności w trakcie zwiedzania holenderskich miast. Można sprawdzić także inne opcje, w tym karty miejskie przeznaczone jedynie dla konkretnych miejscowości.

Holland Pass

Dla niektórych ciekawym rozwiązaniem może być karta Holland Pass. Karta ta, w zależności od pakietu, pozwala na wejście do kilku atrakcji za darmo, a do pozostałych z rabatem. Karta działa w ten sposób, że atrakcje zostały podzielone na dwie kategorie, złote oraz srebrne. Na każdej z kart możemy wejść do określonej liczby atrakcji danego typu. W najtańszej wersji do 1 złotej i 2 srebrnych, w najdroższej do 3 złotych i 3 srebrnych. Plusem tej karty jest to, że na liście atrakcji znajdziemy droższe miejsca nieobecne w karcie muzealnej, jak zoo i Heineken Experience w Amsterdamie czy muzeum Corpus w Lejdzie.

Więcej o cenach i pakietach znajdziecie na oficjanej stronie.

Karty miejskie

Oprócz wymienionych wyżej kart niektóre z miast, w tym Amsterdam, oferują specjalne karty miejskie. Zakres tych kart jest różny, np. karta I Amsterdam umożliwia korzystanie oprócz muzeów z komunikacji publicznej. Na tej karcie wejdziemy także do atrakcji nieuwzględnionych w karcie muzealnej, w tym do zoo oraz Heineken Experience, a także pozwala na skorzystanie z rejsu kanałami.


Reklama


Zobacz nasze inne artykuły z Holandii