Kraków - zwiedzanie i informacje praktyczne

Dla wielu turystów z kraju i zagranicy nie być w Krakowie to jak nie być w ogóle w Polsce. Rzecz jasna można się z tą opinią nie zgodzić, ale przyznać trzeba, że Kraków to jedno z najbardziej reprezentacyjnych miast naszego kraju. Czy jest się czym chwalić? Najlepiej sprawdzić samemu.

Krótka historia miasta

Trudno dziś jednoznacznie powiedzieć skąd wzięła się nazwa miasta. Jako pierwszy podał ją podróżnik Ibrahim ibn Jakub (forma Cracova). Według kronikarza Mistrza Wincentego zwanego Kadłubkiem miasto pochodzi od księcia, który rządził obszarami dawnej Polski. Za jego panowania doszło do zabicia potwora całożercy (smoka). Wdzięczni poddani po śmierci władcy założyli miasto o nazwie Gracchovia, a które dało początek Krakowowi.

!Smok wawelski - Kraków
Smok wawelski - Kraków

Wprawdzie opowieść tę można włożyć między bajki, ale z pewnością teren dzisiejszego miasta był zamieszkały już w czasach najdawniejszych. Świadczą o tym chociażby potężne kopce (Wandy i Krakusa) oraz liczne znaleziska archeologiczne. Z całą pewnością dawny gród wszedł w obszar państwa Wiślan, a następnie Wielkich Moraw. Po ich upadku znajdował się w granicach państwa czeskiego.

W wyniku wojen Piastów z Czechami Kraków został zdobyty przez Bolesława Chrobrego (lub Mieszka I) i od tego momentu na trwałe związał się z polską historią. W roku 1000 utworzono tu biskupstwo i rozpoczęto budowę katedry. Miasto wyszło obronną ręką z zamętu po wybuchu powstania ludowego i najazdu Czechów. Prawdopodobnie ten fakt sprawił, że Kazimierz Odnowiciel przeniósł tu swoją siedzibę czyniąc Kraków stolicą kraju. Mieszkańcy z dumą podkreślają fakt, że ich miasto jest jedynym, które ma prawo używać w herbie godła państwa. W początkowym okresie rozbicia dzielnicowego miasto uznano za siedzibę władcy zwierzchniego. I choć zasada ta została szybko zarzucona Kraków uważano za jedno z najważniejszych miast kraju.

W XIII wieku miasto otrzymało przywilej lokacyjny. Ten zachowany pochodzi z 1257 roku, ale część historyków twierdzi że pierwsza lokacja musiała mieć miejsce kilka dziesięcioleci wcześniej. Miasto rozwijało się nadal mimo zniszczeń spowodowanych najazdami tatarskimi. Wiek XIV i przywrócenie jedności państwu polskiemu to złote lata dla miasta. W 1364 powstała tu pierwsza polska uczelnia wyższa - Akademia Krakowska (odnowiona później pod nazwą Uniwersytet Jagielloński). Odbył się tu także zjazd koronowanych głów Europy zakończony wystawną ucztą zorganizowaną przez krakowskiego mieszczanina Wierzynka. Miasto otrzymało nowe mury miejskie, a od 1504 roku rozpoczęto przebudowę zamku królewskiego czyniąc z niego nowoczesną renesansową rezydencję.

Następne dziesięciolecia to zahamowanie rozwoju Krakowa. Z przyczyn politycznych Zygmunt III Waza przeniósł swoją stolicę do Warszawy i gród Kraka stracił na znaczeniu. Miasto było wielokrotnie zdobywane i łupione przez wrogie wojska (począwszy od armii arcyksięcia Maksymiliana przez Szwedów, Austriaków i Prusaków). W 1794 na rynku w Krakowie uroczystą przysięgę złożył Tadeusz Kościuszko rozpoczynając tym samym powstanie przeciwko zaborcom. W 1796 roku na Wawel wtargnęli Prusacy kradnąc i niszcząc polskie klejnoty koronacyjne. Okres zaborów minął dla Krakowa znacznie spokojniej niż chociażby dla Warszawy. Jednak i tutaj dochodziło do niepokojów i buntów - jak na przykład w 1846 kiedy to doszło do powstania krakowskiego zakończonego klęską i śmiercią dyktatora Edwarda Dembowskiego. Jednocześnie Kraków stanowił enklawę polskości. W Krakowie publikowało wielu znanych polskich twórców, dochodziło do demonstracji patriotycznych i głośnych obchodów ważnych świąt i rocznic.

Na początku XX wieku miasto uważane było za kulturalną stolicę Polski. Z Krakowem związani byli malarze (Jan Matejko, Józef Mehoffer, Stanisław Wyspiański), pisarze (Lucjan Rydel, Stanisław Przybyszewski). Również po odzyskaniu niepodległości miasto utrzymało swój kulturalny status - mieszkał tutaj i tworzył Stanisław Ignacy Witkiewicz. Okupacja hitlerowska przyniosła miastu olbrzymie straty - wywieziono wiele dzieł sztuki, wymordowano tysiące żydów i przedstawicieli polskiej inteligencji. Miasto zostało zajęte przez Armię Czerwoną 18 stycznia 1945 przy stosunkowo niewielkich zniszczeniach. Ze względu na dość duży opór wobec nowej władzy (ujawnienie prawdziwych wyników referendum z 1946 roku) stworzono duże osiedle robotnicze czyli Nową Hutę. W 1958 roku biskupem Krakowa został Karol Wojtyła. W 1978 Stare Miasto wpisano na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. W 2010 na Wawelu pochowano tragicznie zmarłego prezydenta Polski Lecha Kaczyńskiego wraz z małżonką. Współczesny Kraków jest jednym najczęściej odwiedzanych przez turystów polskich miast. Jednocześnie jego mieszkańcy borykają się z problemem smogu i zanieczyszczenia powietrza.

Zwiedzanie Krakowa

KrakowCard (Krakowska Karta Turystyczna)

Zaoszczędzić na zwiedzaniu można kupując Krakowską Kartę Turystyczną czyli KrakowCrad. Jej pełna wersja umożliwia wstęp do 40 placówek muzealnych, zniżki w sklepach i restauracjach oraz możliwość bezpłatnej podróży komunikacją miejską. Taka 3-dniowa karta kosztuje 120 złotych. Za wersję ograniczoną tylko do wstępów i zniżek zapłacimy 70 złotych (ważna również 3 dni).

Dostępna jest jeszcze wersja 2-dniowa (pełna karta) za 100 zł oraz karta dla studentów - 3-dniowa ale w wersji z muzeami i zniżkami za 60 zł.

Pełna wersja obejmuje: 40 najważniejszych muzeów i atrakcji w Krakowie + zniżki: restauracje, wypożyczenie samochodu, kino + nielimitowana komunikacja miejska + transport z lotniska + transport do Kopalni Soli w Wieliczce. Wersja niepełna to: 40 najważniejszych muzeów i atrakcji w Krakowie + zniżki: restauracje, wypożyczenie samochodu, kino

Wisła

Bulwar Czerwieński to popularne wśród mieszkańców miasta miejsce spacerów. Nieco dalej, w stronę Mostu Grunwaldzkiego, cumują statki flotylli Wiślanej. Ceny takiego rejsu są dość zróżnicowane. Przykładowo wycieczka statkiem "Nimfa" po Wiśle kosztuje 30 złotych od osoby, a rejs do Tyńca 65 złotych, z kolei godzinna wycieczka statkiem "Sobieski" będzie nas kosztowała 40 złotych od osoby.

Wawel i Kazimierz

Dawna siedziba polskich królów oraz katedra wawelska są bardzo chętnie odwiedzane przez turystów z Polski oraz ze świata. W katedrze możemy zobaczyć groby władców Polski i mężów stanu. Muzea zamkowe przeniosą nas w czasy świetności zamku. Zobaczymy tu też słynne dzieło Leonarda da Vinci czyli "Damę z gronostajem". Z zamku możemy się przedostać do tzw. smoczej jamy gdzie według legendy miał żyć potwór pokonany przez założyciela miasta. Jego ziejący ogniem posąg stoi u podnóża zamku.

Znajdująca się niedaleko Wawelu dzielnica Kazimierz (dawne miasto) niegdyś zamieszkiwana była przez ludność żydowską. Z pozostałych synagog wyróżnia się Synagoga Tempel.

Na południu od części żydowskiej wznoszą się stare kościoły: gotycka świątynia pw. Bożego Ciała, kościół św. Katarzyny i Bazylika św. Michała Archanioła i św. Stanisława Biskupa w Krakowie. Ten ostatni związany jest ze śmiercią św. Stanisława, a w podziemiach kościoła turyści zobaczyć mogą Kryptę Zasłużonych (kościół na Skałce w Krakowie).

!Kościół na Skałce w Krakowie
Kościół na Skałce w Krakowie

Stare Miasto

Kakowskie Stare Miasto to jeden z najcenniejszych zespołów architektonicznych w kraju. Nie sposób wymienić wszystkich jego zabytków skupmy się więc na tych najważniejszych: monumentalny Rynek Starego Miasta ze słynnymi Sukiennicami otaczają zabytkowe kamienice. Tutaj ulokowała się najsłynniejsza krakowska piwnica artystyczna - Piwnica pod Baranami. Na rynku i w jego sąsiedztwie możemy zwiedzić trzy stare świątynie: kościół świętego Wojciecha, kościół świętej Barbary i kościół Mariacki. Ten ostatni wyróżnia się pięknym wnętrzem i gotyckim ołtarzem Wita Stwosza. Na zachodniej stronie Starego Miasta mieszczą się zabytkowe budynki Collegium Maius czyli Uniwersytetu Jagiellońskiego. Południowa część tej dzielnicy to z kolei: klasztor i kościół franciszkanów z pięknymi witrażami Stanisława Wyspiańskiego, romański kościół świętego Andrzeja i kościół świętych Apostołów z dwunastoma rzeźbami uczniów Chrystusa na bramie. W północnej części Starego Miasta zachowała się część murów obronnych dawnego Krakowa z Bramą Floriańską i Barbakanem. Dzielnicę okalają Planty - pas zieleni w miejscu dawnych fortyfikacji miejskich.

Po drugiej stronie Wisły

Kilka ciekawych obiektów znalazło się po przeciwnej stronie rzeki niż Stare Miasto. Wymienić tu należy przede wszystkim: Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej "Manggha" i Muzeum w dawnej Fabryce Oskara Schindlera. Na południu zaś znajduje się słynny kopiec Krakusa ze świetnym punktem widokowym.

Nowa Huta

Od kilku lat coraz większą popularnością cieszą się wycieczki do Nowej Huty. Osiedle wybudowane zgodnie z koncepcją miasta ogrodu zostało uznane za zabytkowy zespół urbanistyczny. Od niedawna Nowohuckie Centrum Kultury może poszczyć się unikalną kolekcją dzieł Zdzisława Beksińskiego.

Przedmieścia

Wiele ciekawych muzeów i obiektów turystycznych znajduje się na krakowskich przedmieściach. Na zachód od centrum przy alei Kasy Oszczędności Miasta Krakowa 14 znajduje się krakowski Ogród Zoologiczny, a w jego najbliższej okolicy kopiec Piłsudskiego i Kopiec Kościuszki. Na wschód od centrum przy alei Jana Pawła II 39 możemy zwiedzić Muzeum Lotnictwa Polskiego z ciekawymi egzemplarzami przedwojennych samolotów w kolekcji. Wielu pielgrzymów udaje się na południe do Łagiewnik, gdzie mieści się sanktuarium św. Faustyny Kowalskiej. Zaś niedaleki Zakrzówek to popularne wśród krakowian miejsce wypoczynku.

Kraków nocą

Nie da się ukryć, że spacer po nocnym Krakowie może być niezapomnianym przeżyciem. Pięknie iluminowane zabytki dostarczą wielu wrażeń estetycznych, a wiele położonych w okolicach Starego Rynku pubów i klubów z chęcią przyjmie w swoje podwoje.

Jak oszczędzać pieniądze w Krakowie?

Kraków to jedno z droższych polskich miast. Warto pomyśleć wcześniej o zarezerwowaniu noclegu - w sezonie znalezienie czegoś taniego może się okazać trudne.

Wiele krakowskich muzeów ma swoje bezpłatne dni. Bez płacenia więc zwiedzimy więc: w poniedziałki Muzeum Historyczne Stara Synagoga (ul. Szeroka 24) czy Fabrykę Schindlera - uwaga ograniczona liczba wejściówek (ul. Lipowa 4), we wtorki Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego i Muzeum Lotnictwa Polskiego (aleja Jana Pawła II 39), a w niedziele Muzeum Narodowe (aleja 3 maja 1), Muzeum Mehoffera (ul. Krupnicza 26), Dom Matejki (ul. Floriańska 41), Sukiennice (Rynek Główny 3) i Wawel.

Uwaga kolejka po darmowe wejściówki na Wawel ustawia się już na ponad godzinę przed otwarciem - warto więc uzbroić się w cierpliwość.

Bezpieczeństwo

Przez wiele lat uważano, że najniebezpieczniejszą częścią miasta jest Nowa Huta. Jednak według statystyk policyjnych najłatwiej stracić portfel na Starym Mieście. Lepiej więc unikać tłoku i dużych zgromadzeń ludzi.


Reklama


Zobacz nasze inne artykuły z miasta Kraków

Zobacz nasze inne artykuły ze Polski