Płock - zwiedzanie, zabytki i atrakcje turystyczne

Niecałe dwie godziny drogi od Warszawy leży miasto o wieloletniej historii z kilkoma bardzo ciekawymi zabytkami. Podczas wycieczki do Płocka zobaczymy średniowieczne budowle, barwne freski, świetne zbiory sztuki i rzemiosła artystycznego!

!Katedra w Płocku
Katedra w Płocku

Płock - nazwa

Istnieje kilka koncepcji pochodzenia nazwy miasta. Według najpopularniejszej źródłem nazwy jest "płot" czyli palisada, którą otoczony był dawny gród. Inne wywodzą ją od nieistniejącej dziś rzeki, która w tym miejscu wpadała do Wisły. Część badaczy wskazuje też na podobieństwo do greckiego słowa "plaia" oznaczającego nachylenie, spadek terenu.

!Wzgórze Tumskie w Płocku
Wzgórze Tumskie w Płocku

Płock - krótka historia miasta

Płock może poszczycić się historią sięgającą dziesięciu wieków wstecz. Najprawdopodobniej był to jeden z kresowych grodów w państwie pierwszych Piastów. Krótko pełnił funkcję stolicy zbuntowanego Miecława, a w czasach Władysława Hermana stał się główną siedzibą księcia. Podczas rozbicia dzielnicowego był jednym z najważniejszych grodów Mazowsza. Całkiem skutecznie konkurował z rozrastającą się Warszawą, ale pożary, epidemie i wojny pozbawiły go dominującej pozycji w regionie. Sporych przekształceń urbanizacyjnych dokonali po I rozbiorze Prusacy. W 1863 roku powstańcy styczniowi chcieli założyć tu swoją główną siedzibę, niestety źle przygotowany atak na garnizon rosyjski przekreślił te plany.

!Wystawa Archeologiczna - Małachowianka, Płock
Wystawa Archeologiczna - Małachowianka, Płock

Ponownie w ogniu walk miasto znalazło się 18 sierpnia 1920 roku - na ulicach Płocka mieszkańcy, harcerze i żołnierze polscy stoczyli zwycięski bój z bolszewikami. W nagrodę za taką postawę Józef Piłsudski odznaczył miasto Krzyżem Virtuti Militari. W czasie II wojny światowej śmierć poniosło 11 tysięcy mieszkańców (w tym 8 tysięcy tutejszych Żydów).

Od lat 60., i budowy rafinerii, Płock stał się ważnym ośrodkiem przemysłowym. Dużą rolę odgrywa turystyka, tutejsze ZOO, katedra i Muzeum Mazowieckie co roku ściągają tysiące turystów. Więcej o historii Płocka przeczytasz tutaj: Wzgórze Tumskie w Płocku.

Płock - zwiedzanie

Większość zabytków Płocka zlokalizowanych jest w samym centrum miasta na tzw. Wzgórzu Tumskim i w jego najbliższej okolicy. Zwiedzanie nie powinno być kłopotliwe, chyba że będziemy chcieli zejść na molo. Wtedy trzeba będzie pokonać dość dużą różnicę wysokości.

  • Katedra i Wzgórze Tumskie - Najstarsze i najciekawsze obiekty miasta mieszczą się na wysokiej skarpie nad Wisłą na tzw. Wzgórzu Tumskim. Tutaj przetrwała bazylika katedralna Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny (na zewnątrz elementy gotyckie, romańskie i renesansowe - wewnątrz wspaniałe polichromie Władysława Drapiewskiego) oraz resztki dawnego zamku Kazimierza Wielkiego (obecnie Muzeum Diecezjalne). Więcej o Wzgórzu Tumskim przeczytasz w naszym artykule: Wzgórze Tumskie w Płocku.

Płock - katedra
Płock - katedra

  • Małachowianka (Stanisława Małachowskiego 1) - Liceum Ogólnokształcące im. Marszałka Stanisława Małachowskiego w Płocku jest według tutejszej tradycji najdłużej istniejącą szkołą w Polsce. Według legendy już w XII wieku niejaka Dobiechna ufundowała w Płocku szkołę. Z całą pewnością wiadomo, że w XIII wieku przy tutejszej kolegiacie utrzymywano nauczyciela wykładającego trivium (czyli gramatykę, retorykę i dialektykę). W XVII wieku szkołę w Płocku utworzyli jezuici (a być może po prostu przejęli dawną uczelnię przy kolegiacie). Po kasacie zakonu placówkę upaństwowiono. Liceum działa do dziś a jego najciekawszą częścią jest wystawa historyczna (ukazującą resztki dawnej kolegiaty, znaleziska archeologiczne czy pamiątki po najsłynniejszych absolwentach) oraz aula z malowidłami Władysława Drapiewskiego. Niezwykłe polichromie łączą motywy religijne (Matka Boska, aniołowie, święci), symboliczne (znaki zodiaku czy symbole masońskie) oraz ciekawą ornamentykę (swastyki). To właśnie elementy religijne sprawiły, że władze PRL-u nakazały zamalować zdobienia. Można je oglądać dopiero od 2012 roku. Wstęp jest darmowy, ale wizytę należy uprzednio umówić telefonicznie (więcej informacji: LINK).

Małachowianka (freski) - Płock
Małachowianka (freski) - Płock

  • Kolegiata św. Bartłomieja (Kazimierza Wielkiego 1) - Pierwotnie gotycka świątynia po wielu zmianach reprezentuje dziś styl barokowy. Tu również zachowały się polichromie Władysława Drapiewskiego.

  • Świątynia Miłosierdzia i Miłości (Kazimierza Wielkiego 27) - Pod tą, nieco tajemniczą nazwą, kryje się jedyna na świecie mariawicka katedra. Służy ona chrześcijanom, którzy na początku XX wieku zerwali łączność z Rzymem pod wpływem zakonnicy Marii Franciszki Kozłowskiej i księdza Marii Michała Kowalskiego. Nazwa pochodzi od słów, której Jezus miał skierować do płockiej mistyczki. Kościół wybudowano w stylu neogotyku angielskiego w kształcie litery E (od słowa Eucharystia). Zgodnie z wymogami stylu zewnętrzną stronę świątyni zdobią liczne ostro zakończone okna i charakterystyczne łuki. Całość ma formę trójnawowej bazyliki. Do kościoła przylega klasztor i wyższe seminarium duchowne (charakterystyczne krużganki). W podziemiach świątyni spoczywa założycielka ruchu oraz niektórzy wspomagający ją księża. Kościół jest otwarty dla wiernych (odbywa się tam codzienna adoracja), podziemia udostępniane są w największe święta mariawickie (m.in. 15 sierpnia).

Świątynia Miłosierdzia i Miłości - Płock
Świątynia Miłosierdzia i Miłości - Płock

  • Sanktuarium Bożego Miłosierdzia (Stary Rynek 14/18) - Miasto stało się również miejscem objawień późniejszej świętej katolickiej Faustyny Kowalskiej. Mistyczka przebywała tam przez dwa lata swojego nowicjatu pracując między innymi przy sprzedaży chleba. Tutejsze siostry zakonne utraciły swój klasztor w latach 50. Budynek odzyskały w roku 1990 w stanie ruiny (niestety część pomieszczeń, w tym celę św. Faustyny trzeba było wyburzyć). W związku z rozwojem kultu Bożego Miłosierdzia podjęto decyzję o budowie kościoła i niewielkiego muzeum. Jednym z ciekawszych eksponatów jest oryginalny piec chlebowy, przy którym pracowała św. Faustyna.

Sanktuarium Bożego Miłosierdzia - Płock
Sanktuarium Bożego Miłosierdzia - Płock

  • Muzeum Mazowieckie (Tumska 8) - Błędnie nazywane "muzeum secesji" gromadzi dzieła sztuki i rzemiosła artystycznego z okresu od XIX wieku do czasów powojennych. W zaaranżowanej na sale wystawowe zabytkowej kamienicy możemy zobaczyć obrazy i rysunki m.in. Teodora Axentowicza, Józefa Mehoffera, Władysława Podkowińskiego, Wojciecha Weissa, Tamary Łempickiej, Zofii Stryjeńskiej czy Stanisława Wyspiańskiego. Wrażenie robi zwłaszcza monumentalny obraz Kazimierza Stabrowskiego pt. "Skarga duszy". Druga część ekspozycji poświęcona jest historii Płocka. Zobaczymy tu znaleziska archeologiczne i wielką makietę miasta z końca XVIII wieku (liczy sobie ok. 40 metrów kwadratowych). Jednym z oddziałów Muzeum Mazowieckiego jest Muzeum Żydów Mazowieckich zlokalizowane w dawnej synagodze przy ulicy Kwiatka 7. Planuje się również otwarcie nowej ekspozycji poświęconej sztuce art-deco. Więcej informacji o placówce i jej zbiorach znajdziecie tutaj: LINK.

Muzeum Mazowieckie w Płocku
Muzeum Mazowieckie w Płocku

  • Dom Władysława Broniewskiego (Tadeusza Kościuszki 24) - Słynny poeta urodził się właśnie w Płocku, tutaj uczęszczał do szkoły i tutaj spędził swoje dzieciństwo. Na podwórku domu rośnie dąb uwieczniony w wielu wierszach tego twórcy (np. "Idę sobie zamaszyście/ i opada ze mnie życie jak jesienne liście"). W budynku działa dziś oddział ZNP, ale w jednej z sal przygotowano niewielką wystawę poświęconą Broniewskiemu. Około 100 metrów dalej przy placu Obrońców Warszawy możemy zobaczyć duży pomnik wystawiony ku pamięci autora "Bagnetu na broń". Autorami projektu byli Kazimierz Gustaw Zemła, Józef Niedżwiecki oraz Edmund Matuszek.

  • Molo - Tuż pod Wzgórzem Tumskim zbudowano w 2010 roku długie na ok. 350 metrów molo spacerowe. Obiekt służy również miłośnikom sportów jachtowych jako część płockiej mariny.

Molo w Płocku
Marina w Płocku

  • Miejski Ogród Zoologiczny w Płocku (Norbertańska 2) - Płockie ZOO jest jednym z najmniejszych w kraju, ale jednocześnie uznawane jest za jedną z najlepiej prowadzonych tego rodzaju placówek w Polsce. Obecnie przebywa tu ponad 300 gatunków zwierząt w tym m.in panda mała lub pantery śnieżne. Więcej informacji o tutejszym ZOO znajdziecie w naszym artykule: ZOO w Płocku.

  • Inne - Z innych zabytkowych obiektów tego miasta warto zobaczyć dawny odwach, który był miejscem walk z Rosjanami w roku 1863 i 1920. Dziś przed budynkiem znajduje się Płyta Nieznanego Żołnierza (albo Płyta Bohaterów). Innym miejscem związanym z martyrologią jest tzw. Dzwon Pokoju na Placu 13 Straconych i pomnik poświęcony pomordowanym przez Niemców w publicznej egzekucji 18 września 1942 roku. Ciekawie prezentuje się również neoklasyczna zabudowa Starego Rynku (kamienice z XIX i początku XX wieku, najstarsza Stary Rynek 17 pochodzi jeszcze z XVII stulecia). W dawnym gmachu Towarzystwa Kredytowego Ziemskiego (wybudowany na początku XX wieku) działa obecnie Książnica Płocka ul. Tadeusza Kościuszki 6.

Muzeum Mazowieckie w Płocku
Muzeum Mazowieckie w Płocku

Płock - informacje praktyczne

[stan na 2019 rok]

  • Większość połączeń pomiędzy Płockiem a najbliższymi dużymi miastami wykonywana jest przez linie autobusowe. Uwaga! Część kursów realizowanych z Warszawy tu autobusy przelotowe, które jadą dalej do miejscowości nadmorskich. W sezonie letnim warto więc kupić bilet z wyprzedzeniem.

!Molo w Płocku
Molo w Płocku
  • Dworzec kolejowy i autobusowy w Płocku jest oddalony od centrum o ponad dwa kilometry. Znajduje się on na rogu ulicy Fryderyka Chopina i Adama Mickiewicza. Na terenie miasta funkcjonuje kilkanaście linii autobusowych - najprawdopodobniej jednak nie będą nam one potrzebne gdyż praktycznie wszystkie obiekty zabytkowe położone są blisko siebie. Informacje na temat tych połączeń znajdziecie tutaj: LINK.

!Płocku - Muzeum Mazowieckie
Płocku - Muzeum Mazowieckie
  • Trudno powiedzieć kiedy najlepiej przyjechać do Płocka. Najwięcej festynów, zabaw i imprez okolicznościowych organizowanych jest latem. Ważnym wydarzeniem jest dzień 15 sierpnia kiedy do miasta ściągają mariawici z całej Polski. Wczesną jesienią odbywają się też zawody jachtowe. Z kolei zimą organizuje się rekonstrukcję ataku na Odwach powstańców styczniowych.

Muzeum Mazowieckie w Płocku
Muzeum Mazowieckie w Płocku


Reklama