Kefalonia (Kefalinia): atrakcje, ciekawostki, mapa

Kefalinia (gr. Κεφαλονιά), znana lepiej jako Kefalonia, jest największą z Wysp Jońskich. Wyróżnia się górzystym i mniej turystycznym charakterem niż sąsiednie Zakynthos.

Kefalinia sąsiaduje z Itaką, mitologiczną ojczyzną Odyseusza. Obecnie część badaczy skłania się nawet ku tezie, że bohater Odysei Homera pochodził z Kefalonii i to właśnie tu znajdowały się jego pałace.

!Kefalonia - widok na Assos
Kefalonia - widok na Assos

Kefalonia: co warto wiedzieć przed przyjazdem?

Kefalinia jest wyspą górzystą. Najwyższy jej szczyt, góra Ainos, wznosi się na wysokość 1628 m n.p.m. Wyspa może pochwalić się klifowym wybrzeżem oraz plażami z niezwykle malowniczą turkusową wodą. Jazda wzdłuż wybrzeża oferuje widoki nie do opisania, lecz jednocześnie może być stresująca dla osób niedoświadczonych w kierowaniu na takiej wysokości. Niedoświadczonych turystów najłatwiej poznać po tym, że jadą powoli niemal środkiem drogi.

Miasteczko Assos
Miasteczko Assos - Kefalonia


ZDJĘCIA: Miasteczko Assos

Wyspa od połowy XV aż do końca XVIII wieku znajdowała się pod panowaniem weneckim. Niewiele zabudowań przetrwało jednak z tego okresu, gdyż niemal wszystkie budynki zawaliły się podczas serii tragicznych trzęsień ziemi w sierpniu 1953 roku.

!Kefalonia - kapliczka przy punkcie widokowym na miasteczko Assos
Kefalonia - kapliczka przy punkcie widokowym na miasteczko Assos

Kefalinia skutecznie opiera się masowej turystyce. Mimo że jest dwukrotnie większa od Zakynthos, to mieszka tu mniej więcej tyle samo osób (około 40 000). Nie ma tu zbyt wielu hoteli, nie znajdziemy też typowo turystycznych i przaśnych kurortów wakacyjnych. Wyspa może być idealnym miejscem na aktywny wypoczynek (wiele tras spacerowych) z dala od tłumów. Pamiętajmy jednak, że najpopularniejsze atrakcje w sezonie letnim są oblegane.

!Kefalonia - widok na miasteczko Assos
Kefalonia - widok na miasteczko Assos

Wyspa charakteryzuje się zielonym krajobrazem: wszechobecnymi drzewami, gajami oliwnymi, winnicami oraz wszechobecnymi i żyjącymi na pół dziko kozami, które wręcz uwielbiają wchodzić na drogę, gdy akurat samochód probuje przez nią przejechać. Mając trochę szczęścia możemy trafić też na dzikie mustangi, które żyją na zboczach góry Ainos. Inną lokalną ciekawostką jest fakt, że niektóre tutejsze kozy mają... złote zęby. No, może nie są one z czystego złota, ale dzięki glebie bogatej w metale nieorganiczne ich zęby nabierają koloru zbliżonego do sztabki złota.

Kefalonia - Jaskinia Drogarati
Kefalonia - Jaskinia Drogarati


ZDJĘCIA: Jaskinia Drogarati

Kefalonia: atrakcje, zabytki i ciekawe miejsce

W naszym artykule zebraliśmy tylko niewielką wycinek atrakcji całej wyspy, ponieważ zwiedzaliśmy ją w trakcie jednodniowego wypadu. Nasz tekst powinien jednak pomóc tym czytelnikom, którzy planują krótki wypad, a nie długie kefalońskie wakacje.

!Kefalonia - widoki w okolicy miasteczka Assos
Kefalonia - widoki w okolicy miasteczka Assos

Melissani: słodko-słone jezioro wewnątrz półotwartej jaskini

Największą atrakcją wyspy jest jaskinia Melissani, wewnątrz której znajduje się słynące z nietypowej właściwości jezioro - jest mieszanką słonej wody morskiej oraz słodkiej wody gruntowej. A skąd bierze się ten fenomen? Słona woda dostaje się do wnętrza przez znajdujące się po wschodniej stronie wyspy szczeliny (katavothres) , następnie wędruje przez dwa tygodnie, pod koniec łącząc się z wodą gruntową w jeziorach Melissani oraz nieodległym Karavomilos, żeby ostatecznie trafić znów do morza.

!Jezioro Melissani - Kefalonie
Jezioro Melissani - Kefalonie

To, co jeszcze czyni jaskinię wyjątkową, to zawalony w trakcie trzęsienia ziemi strop, przez który do środka wpadają promienie słoneczne, nadając wodzie niepowtarzalny kolor. Najbardziej malowniczo jaskinia wygląda około południa, gdy słońce znajduje się bezpośrednio nad wlotem.

Jezioro Melissani - Kefalonie
Jezioro Melissani - Kefalonie


Jaskinię Melissani zwiedzamy w trakcie krótkiego (mniej niż 10 minut) rejsu. Jego organizacja nie każdemu przypadnie do gustu (jest to typowa masówka), ale widok wnętrza jaskini jest niepowtarzalny i wart oczekiwania w długiej kolejce.

Więcej: Jaskinia Melissani na Kefalonii: jedno z najbardziej malowniczych miejsc w Grecji

!Jezioro Melissani - Kefalonie
Jezioro Melissani - Kefalonie

Jaskinia Drogarati: podziemna sala koncertowa

Drogarati to druga z jaskiń udostępnionych turystom. Nie znajdziemy w niej jeziora ani krętych tuneli - ma za to formę rozległej komnaty pełnej stalaktytów i stalagmitów (po bokach oraz na suficie). Miejsce to słynie ze swojej akustyki (można ją sprawdzić samemu), a czasami organizuje się tu nawet koncerty dla kilkuset widzów (występował w niej sam Luciano Pavarotti). Przykład można zobaczyć tutaj.

Kefalonia - Jaskinia Drogarati
Kefalonia - Jaskinia Drogarati


Jaskinia powstała 100 milionów lat temu, lecz odkryto ją całkiem niedawno - około 300 lat temu, gdy trzęsienie ziemi odsłoniło wejście. Dla turystów udostępniono ją w 1963 roku. W środku w oczy rzucają się niemal równo przycięte stalaktyty. Nie wiadomo jak do tego doszło, ale z dużą dozą prawdopodobieństwa można założyć, że ucięli je miejscowi.

!Kefalonia - Jaskinia Drogarati
Kefalonia - Jaskinia Drogarati

Wnętrze jaskini zwiedzamy samodzielne. Na zejście na dół (do pokonania jest ponad 100 schodów) oraz przejście jej całej wystarczy nam spokojnie około 15-20 minut. Podczas zwiedzania warto uważać pod nogi - powierzchnia potrafi być wilgotna.

Kefalonia - Jaskinia Drogarati
Kefalonia - Jaskinia Drogarati


A czy warto wchodzić do środka? Cena nie należy do wysokich - dla osoby dorosłej wynosi 5€. [stan na sierpień 2020], choć dla wielu amatorów jaskiń nie będzie ona niczym niezwykłym. W Polsce, czy w innych miejscach Europy, bez problemu znajdziemy wiele większych. Naszym zdaniem warto jednak ją zwiedzić. Jaskinia Drogorati leży całkiem niedaleko Melissani.

Kefalonia - Jaskinia Drogarati
Kefalonia - Jaskinia Drogarati


Myrtos: jedna z najpiękniejszych greckich plaż

Kefalonia może pochwalić się jedną z najbardziej malowniczych plaż w całej Grecji. Myrtos leży w małej i otoczonej wysokimi klifami zatoczce. Wyróżnia ją turkusowy kolor wody oraz malownicze położenie. Plaża słynie też z silnych fal, które mogą powalić nawet osobę dorosłą.

Wysoko nad poziomem morza, na drodze w kierunku miasteczka Assos, znajdziemy punkt widokowy, z którego obejrzymy plażę w całej okazałości.

!Plaża Myrtos - Kefalonia
Plaża Myrtos - Kefalonia

Więcej: Myrtos, słynna plaża na Kefalonii

Myrtos jest najbardziej znaną z kefalońskich plaż, ale nie jedyną, która oferuje pastelowy kolor wody oraz piękny krajobraz. Innym przykładem jest znajdująca się w głębokiej zatoce plaża Antisamos.

!Widok na plażę Myrtos (Kefalonia)
Widok na plażę Myrtos (Kefalonia)

Miasteczko Assos: pastelowe domki oraz turkusowa woda

Malownicze Assos jest jedną z perełek wyspy. Położone w urokliwej zatoczce miasteczko wyróżnia się pastelowymi kolorami domów, przepiękną turkusową barwą wody oraz nieco senną atmosferą. Pomimo zaledwie kilku uliczek miejsce to jest zdecydowanie warte odwiedzenia. W mieście znajdziemy dwie kamieniste plaże oraz kilka knajpek oraz tawern.

Kefalonia - w drodze na Zamek Assos
Kefalonia - w drodze na Zamek Assos


Kefalonia - w drodze na Zamek Assos
Kefalonia - w drodze na Zamek Assos


ZDJĘCIA: W drodze do Zamku Assos (Kefalonia).

Do Assos prowadzi krętą droga, na początku której znajdziemy punkt widokowy (współrzędne: 38.364279, 20.551175), z którego rozpościera się przepiękny widok na charakterystyczny górzysty półwysep leżący za miastem Assos oraz wysokie klify.

Kefalonia - miasteczko Assos
Kefalonia - w drodze na Zamek Assos


Uwaga! Przy punkcie widokowym nie ma żadnej zatoczki, a samochody oraz autobusy po prostu zatrzymują się tu na światłach awaryjnych.

Miasteczko Assos znajduje się dosłownie kawałek od plaży Myrtos.

Kefalonia - miasteczko Assos
Kefalonia - w drodze na Zamek Assos


Zamek Assos: pozostałości po weneckiej twierdzy obronnej

Bezpośrednio za miasteczkiem Assos rozciąga się górzysty półwysep, na szczycie którego Wenecjanie zbudowali twierdzę nazywaną zamkiem Assos (gr. Κάστρο της Άσσου). Budowlę wzniesiono w XVI wieku. Jej głównym celem było wsparcie istniejącego już od kilku stuleci zamku św. Jerzego, który samodzielnie nie był w stanie obronić wyspy w przypadku tureckiego najazdu. Najważniejszym śladem po Wenecjanach jest ich symbol, lew św. Marka, który znajduje się nad główną bramą.

Kefalonia - widok na Zamek Assos
Kefalonia - Zamek Assos


Zamek pełnił funkcję obronne również po nastaniu Brytyjczyków oraz po odzyskaniu przez Greków niepodległości. Po wojnie zamieniono go na więzienie. W jego murach przetrzymywano więźniów greckiej wojny domowej, która trwała pomiędzy 1946 a 1949 rokiem. Konflikt ten jest mało znany w Polsce, a sami Grecy niechętni do niego wracają. Bratobójcza walka kosztowała ich kraj blisko 70 000 ofiar.

Kefalonia - w drodze na Zamek Assos
Kefalonia - widok na Zamek Assos


Zamek otoczono długim murem, który przetrwał do naszych czasów w dobrym stanie. Niestety, zabudowa wewnątrz cytadeli została niemalże całkowicie zniszczona w trakcie trzęsień ziemi. Zachował się katolicki kościół, jeden z budynków oficerskich oraz ruiny pozostałych zabudowań.

Kefalonia - widok na Zamek Assos
Kefalonia - Zamek Assos


Obecnie twierdza udostępniona jest zwiedzającym za darmo. Na teren zamku możemy wejść jedną z dwóch bram: główną wschodnią lub boczną zachodnią. Do bramy wschodniej prowadzi wybrukowana i szeroka ścieżka o stosunkowo delikatnej stromiźnie, którą pokonują ludzie w każdym wieku. Największym problemem w dostaniu się na szczyt może być gorąca grecka pogoda - większa część trasy jest odsłonięta, więc około 30-minutowy spacer z centrum Assos może nam dać się we znaki. Alternatywą do głównej ścieżki jest trasa boczna, która prowadzi przez krzaki i nierówne kamienie. Obie trasy są dobrze oznaczone i trudno je przegapić.

Kefalonia - Zamek Assos
Kefalonia - Zamek Assos


Nawet jeśli nie planujecie wchodzić na teren twierdzy, to warto podejść chociażby kawałek ścieżką w stronę bramy wschodniej - widoki w stronę miasteczka Assos są trudne do opisania.

!Widok z ruin Zamku Assos na miasteczko - Kefalonia
Widok z ruin Zamku Assos na miasteczko - Kefalonia

Ruiny zamku św. Jerzego, historycznej stolicy wyspy

Na jednym ze wzgórz w południowej części wyspy odnajdziemy ruiny weneckiego zamku św. Jerzego (gr. Κάστρο Αγίου Γεωργίου). Początki twierdzy sięgają XII wieku i okresu bizantyjskiego, ale obecny kształt nadali jej Wenecjanie w XVI wieku. W trakcie ich rządów zamek stanowił odrębne miasto i do 1757 roku pełnił nawet funkcję stolicy wyspy. Lokalizacja na wysokim wzniesieniu nie jest przypadkowa - Włosi bali się ataków piratów i chcieli jak najbardziej utrudnić im próby splądrowania wyspy.

Konstrukcja ucierpiała znacznie podczas tragicznego trzęsienia w 1953 roku. Obecnie stanowi trwałą ruinę i atrakcję turystyczną, którą możemy zwiedzić za darmo. Z zamku rozpościera się wspaniały widok na okolicę.

Argostoli: współczesna stolica wyspy

Stolicą Kefalonii jest miasteczko Argostoli (gr. Αργοστόλι). Nie ma w nim zbyt wielu atrakcji z kategorii nie przegap - ot typowe greckie miasteczko średniej wielkości, z promenadą oraz siatkowym układem ulic. Miasto powstało dopiero w 1757 roku, gdy Wenecjanie przestali obawiać się najazdów piratów i mogli bezpiecznie przenieść swoją administrację bliżej morza.

Dużą gratką (dla fanów architektury) może być kamienny most De Bosset z początków XIX wieku, który przerzucono nad zatoką. Jego całkowita długość to 689 m, co czyni go najdłuższym kamiennym mostem tego typu na świecie. Na niewielkiej wysepce przy moście stoi pamiątkowy obelisk, który wzniesiono jeszcze za czasów panowania brytyjskiego.

!Argostoli (Kefalonia)
Argostoli (Kefalonia)

Czytelnicy posiadający więcej czasu oraz lubiący piesze wędrówki, a do tego zainteresowani antyczną historią Grecji, mogą mogą udać się na górujące nad miastem wzgórze, gdzie zachował się fragment murów cyklopowych z okresu VII wieku p.n.e. (współrzędne: 38.171160, 20.522287). Nie ma tego co prawda wiele, ale ich rozmiar pozwala uświadomić sobie, dlaczego dawniej uważano, że musieli wznosić je potężni cyklopi. Argostoli powstało w miejscu, gdzie znajdowało się Krani, jedno z czterech antycznych państw miast. Pozostałe to: Sami, Pale and Pronni.

Podczas spaceru wzdłuż promenady warto bacznie spoglądać na wodę. Nam co prawda nie udało się żadnego wypatrzyć, ale w sieci znajdziecie wiele zdjęć żółwi karetta (caretta caretta), które czasami podpływają blisko brzegu.

Klasztor św. Gerasimosa oraz tajemnicze węże

Św. Gerasimos jest patronem Kefalonii oraz osób z problemami psychicznymi. Pochodził on z arystokratycznej rodziny i podróżował po świecie szukając uświęconych miejsc (m.in. spędził ponad dekadę w Jerozolimie). Był szanowany również przez katolików. Ostatecznie w 1555 roku trafił na Kefalonię, gdzie pomagał wiernym z problemami mentalnymi.

Gerasimos po przyjeździe przez blisko sześć lat mieszkał i na stałe przebywał w jaskini. Trudno powiedzieć skąd taka decyzja - możliwe, że ascetyczny tryb życia miał mu pomóc w kontaktach z tymi, których chciał ratować. Duchowny zmarł 15 sierpnia 1579 roku. Jego ciało ekshumowano dwa razy - najpierw po dwóch latach, potem po kolejnych trzech. Ciało kapłana się nie rozłożyło, co zostało przez miejscowych uznane za dowód, że wszedł on w poczet świętych.

Relikwie Gerasimosa przechowywane się w kościele w klasztorze św. Gerasimosa. Cały kompleks jest stosunkowo nowy - poprzednie zabudowania zostały zniszczone w tragicznym trzęsieni ziemi w 1953 roku. Ciało Gerasimosa umieszczono w srebrnym sarkofagu. Święto Gerasimosa celebrowane jest 16 sierpnia. W tym dniu na wyspę przybywają tysiące wiernych z całego kraju i zagranicy.

Nierozłożone ciało Gerasimosa nie jest jednak największą religijną ciekawostką Kefalonii. Każdego roku, pomiędzy 6 a 15 sierpnia, na wyspie pojawiają się niewielkie węże, nazywane Wężami Matki Bożej. Ich znakiem rozpoznawczym jest charakterystyczny krzyż na głowie. Gady są przyjazne dla ludzi. Po wyjściu na powierzchnię zawijają się wokół ikon i mają podobno zbawienny wpływ na tych, którzy je dotkną. Wielu pątników przybywa na Kefalonię tylko po to, żeby dotknąć jednego z nich.

A skąd właściwie wzięły się kefalońskie węże? Tego nie wiadomo. Według tradycji pojawiły się one po raz pierwszy w 1705 roku w damskim klasztorze przy miasteczku Markopoulo. Wyspę nawiedzili wtedy piraci, którzy plądrowali wszystko na swojej drodze. Przerażone siostry zakonne modliły się o łaskę do Matki Bożej. Gdy piraci wkroczyli do klasztoru, mieli zostać wystraszeni przez wychodzące spod ziemi i pełzające w ich kierunku węże.

Od tamtego czasu gady podobno pojawiają się każdego roku, a ich brak ma zwiastować nieszczęście. Dotychczas nie wyszły tylko dwukrotnie: w 1940 roku (akurat wtedy Grecja została wciągnięta do wojny) oraz w 1953 roku (tragiczne trzęsienie ziemi).

Według miejscowych dawniej pojawiało się ich wiele, ale obecnie są to pojedyncze sztuki, które są bacznie wypatrywane przez mieszkańców. Kefalońskie węże możemy zobaczyć na filmach w serwisie YouTube (np. tutaj).

!Kefalonia - widoki, okolice miasteczka Assos
Kefalonia - widoki, okolice miasteczka Assos

Kefalonia: mapa wyspy

Na poniższej mapie zebraliśmy wszystkie miejsca, które pojawiają się w artykule.

Lokalne przysmaki i wino

Podczas pobytu na wyspie możemy spróbować typowo greckich przysmaków: oliwek, kozich serów, owoców morza. Pyszną lokalnym smakołykiem są mandoles, czyli karmelizowane migdały o kolorze czerwonym, które spotkamy na całej wyspie.

!Kefalońskie wino Robola
Kefalońskie wino Robola

Kefalonia słynie również z produkcji win. Występują tu trzy odmiany winorośli: Robola, Mavrodaphne oraz Muscat. Dwie ostatnie spotkamy również w innych greckich regionach (Mavrodaphne kojarzone jest bardziej z Peloponez), ale odmiana Robola występuje tylko na Kefalonii i została sprowadzona na wyspę przez weneckich kupców wiele wieków temu.

Mając więcej czasu możemy wybrać się do jednej z winnic, gdzie organizowane są wycieczki oraz degustacje.

Ważne wydarzenia w historii wyspy

Trzęsienia ziemi w sierpniu 1953 roku

Sierpień 1953 roku przyniósł najtragiczniejsze chwile w historii wyspy. Seria trzęsień ziemi niemal w całości zniszczyła tutejszą zabudowę. Zginęło kilkuset mieszkańców, a tysiące emigrowało stąd na zawsze. W ich miejsce sprowadzono wielu przybyszów z zagranicy (m.in. z Albanii i innych państw bałkańskich).

!Punkt widokowy (na miasteczko Assos) na drodze -Kefalonia
Punkt widokowy (na miasteczko Assos) na drodze -Kefalonia

Okres II wojny światowej - niemiecka masakra włoskiej dywizji Acqui

Grecja została wciągnięta do wojny w 1940 roku. W nocy 28 października 1940 roku premier Joanis Metaksas otrzymał od ambasadora Włoch żądanie wyrażenia zgody na wkroczenie na ziemie greckie wojsk włoskich. Pochodzący z Itaki przywódca odpowiedział stanowczo, używając zaledwie jednego słowa - ochi - co po grecku oznacza po prostu nie, w efekcie czego siły Mussoliniego wdarły się do jego ojczyzny, rozpoczynając konflikt nazywany dziś wojną włosko-grecką. Odwaga premiera stała się symbolem greckiego ducha, a dzień 28 października ustanowiono świętem państwowym i jest uroczyście celebrowany.

Kefalonia - okolice Assos
Kefalonia - okolice Assos


ZDJĘCIA: Okolice Assos

Grecy ostatecznie nie sprostali najeźdźcom i musieli pogodzić się z wkroczeniem na ich terytorium wojsk okupacyjnych. Okupacja ta wyglądała jednak całkowicie inaczej niż w Polsce. Ludność włoska i grecka od zawsze miały się ku sobie, więc zwykli żołnierze czuli się w Grecji jak u siebie w domu - zamiast terroru były wspólne śpiewy i picie wina do późnych godzin nocnych.

Miasteczko Assos - Kefalonia
Miasteczko Assos - Kefalonia


ZDJĘCIA: Miasteczko Assos

Na Kefalonii przebywała w tym czasie dywizja dywizja Acqui, licząca około 10 000 żołnierzy. Ich sielanka trwała do września 1943 roku, gdy Włosi oficjalnie przeszli na stronę Aliantów. Wojska niemieckie podjęły decyzję o rozbrojeniu swoich dawnych sprzymierzeńców i zablokowaniu ich powrotu do domu. Dowództwo niemieckie obawiało się, że żołnierze zostaną wykorzystani w walce przeciwko nim.

!Kefalonia - miasteczko Assos
Kefalonia - miasteczko Assos
Miasteczko Assos - Kefalonia
Miasteczko Assos - Kefalonia


ZDJĘCIA: Miasteczko Assos

Dowódcą sił włoskich był w tym czasie pro-niemiecki Antonio Gandin, który zasłużył się w walce na froncie wschodnim (otrzymał nawet krzyż żelazny). Był on w kropce - nie chciał zarówno walczyć z niedawnymi sojusznikami, jak i przeciwstawić się rozkazom własnego króla. Po serii tragicznych zdarzeń (w tym ostrzelaniu niemieckich statków), które doprowadziły do eskalacji napięcia, podjął niespotykaną decyzję - zorganizował pośród żołnierzy referendum z pytaniem o to, co robić: dołączyć do Niemców, poddać się, a może stawić im czoła. Wygrać miała ta trzecia opcja, która doprowadziła do krwawych starć. W walce zginęło około 1300 Włochów, a ponad 5000 zostało rozstrzelanych będąc już w niewoli. Blisko 3000 żołnierzy utopiło się podczas katastrofy statku przewożącego jeńców. O historii tej opowiada melodramat Kapitan Corelli.

Kefalonia - Jaskinia Drogarati
Kefalonia - Jaskinia Drogarati


ZDJĘCIA: Jaskinia Drogarati

Po tragicznym trzęsieniu ziemi w 1953 roku wiele z ciał pojawiło się na powierzchni. Zaskoczeni tym widokiem Grecy powiadomili o tym fakcie Włochów, którzy byli nie mniej zszokowani, nie zdając sobie sprawy z tego, co tak naprawdę wydarzyło się na wyspie. Rozpoczęto masowe ekshumacje, dzięki którym udało się pochować z honorami około 3000 żołnierzy, którzy spoczęli na cmentarzu wojennym w Bari.

Masakra w Kefalonii była jedną z największych zbrodni na jeńcach wojennych w czasach II wojny światowej i jednym z najważniejszych przykładów włoskiego oporu przeciw zbrodniczej machinie niemieckiej.

Kefalonia - Jaskinia Drogarati
Kefalonia - Jaskinia Drogarati


ZDJĘCIA: Jaskinia Drogarati


Reklama