Jak podróżować po Włoszech? Pociągi, autobusy i komunikacja miejska

We Włoszech jest tyle pięknych miejsc, że zdecydowanie warto spróbować odwiedzić więcej niż jedno w trakcie wyjazdu. Jak to zrobić? Najlepiej korzystając z kolei, chociaż to nie jedyna opcja. W artykule opisaliśmy również komunikacje miejską, która w całych Włoszech działa w podobny sposób.

Pociągi

Najwygodniejszym sposobem podróżowania po Włoszech jest kolei. Podobnie jak w Polsce, znajdziemy tu kilka różnych rodzajów pociągów, a także kilku przewoźników. Warto orientować się w sposobie działania włoskiej kolei, aby podróż przebiegła bezkonfliktowo i żebyśmy nie przepłacali.

Z reguły pociągi włoskie przyjeżdżają na czas, chociaż w przypadku pociągów regionalnych lub pociągów łączących miejscowości turystyczne zdarzają się opóźnienia i przepełnione składy. Taki niestety urok jednego z najczęściej odwiedzanych państw świata.

Wszystkie pociągi możemy śledzić na żywo na stronie ViaggiaTreno. Na stronie pokazane są opóźnienia oraz inne informacje. Niestety, strona działa wolno na urządzeniach mobilnych.

Przewoźnicy

Trenitalia - główny włoski przewoźnik obsługujący większość pociągów i tras. Bilety na pociągi możemy zakupić na oficjalnej stronie. Znajdziemy tu też rozkłady oraz informacje o promocjach. Pamiętajmy, że musimy używać włoskich nazw miast!

.Italo - prywatny przewoźnik obsługujący część linii szybkich kolei, łączy miasta na północy Włoch plus Rzym, Neapol i Salerno. Bilety kupowane z wyprzedzeniem są tańsze, przewoźnik udostępnia również zniżki na bilety powrotne w ten sam dzień. Więcej na oficjalnej stronie.

Trenord - przewoźnik regionalny rejonu Lombardia, oficjalna strona. Na szczęście przewoźnik ten może być dla nas “przezroczysty”, bilety na pociągi regionalne Trenord kupimy także na stronie Trenitalia.

Oprócz wymienionych powyżej działają jeszcze inni mali przewoźnicy obsługujący niektóre trasy w regionach, np. w Emilii Romanii czy Apulii.

Przykładowe ceny

trasa typ pociągu okres zakupu cena
Rzym (Roma Termini) - Neapol (Napoli Centrale) Intercity 1 dzień wcześniej ok 27,00€
Rzym (Roma Termini) - Neapol (Napoli Centrale) Frecciarossa 1 dzień wcześniej ok 45,00-61,00€
Rzym (Roma Termini) - Neapol (Napoli Centrale) Intercity ok 2 tygodnie wcześniej ok 19,90-26,90€
Rzym (Roma Termini) - Neapol (Napoli Centrale) Regionale - ok 11,80€
Rzym (Roma Termini) - Neapol (Napoli Centrale) Frecciarossa ok 2 tygodnie wcześniej ok 34,90-39,90€
Rzym (Roma Termini) - Neapol (Napoli Centrale) Intercity ok miesiąc wcześniej ok 19,90-26,90€
Rzym (Roma Termini) - Neapol (Napoli Centrale) Frecciarossa ok miesiąc wcześniej ok 29,90-49,90€

Typy pociągów

We Włoszech możemy wyróżnić kilka typów pociągów, które różnią się przede wszystkim prędkością oraz komfortem.

Frecce (koleje szybkich prędkości, AV)

Najdroższe pociągi bardzo szybkich prędkości obsługujące połączenia między dużymi miastami. Osiągają prędkość do 300 km/h, chociaż infrastruktura i technologia pozwalają na osiągnięcie w przyszłości nawet 400 km/h. Rodzaje szybkich kolei to Frecciarossa, Frecciargento i Frecciabianca. Różnią się prędkością oraz technologią, chociaż ich trasy się przecinają. Szukając połączeń na północy Włoch bardzo możliwe, że na rozkładzie zobaczymy wszystkie z nich.

Pomimo wielu lat inwestycji i prac nad siecią kolei szybkich prędkości, na dziś dzień istnieje tylko jedna trasa umożliwiająca przejazd w maksymalnej prędkości, jest to połączenie Turynu z Salerno, i jest obsługiwane przez pociągi Frecciarossa. Cała trasa to: Turyn - Mediolan - Bolonia - Florencja - Rzym - Neapol -Salerno. Pociągi Frecciarossa dojeżdżają również do mniejszych miast, jak Padwa, Wenecja czy Modena.

Oprócz tej trasy istnieje kilka odnóg, na których pociągi osiągają mniejsze prędkości (do 250 km/h), takich jak Turyn - Werona (Turyn - Mediolan - Bolonia - Werona), Turyn - Wenecja (Turyn - Mediolan - Bolonia - Wenecja), czy Rzym - Bari (Rzym - Neapol - Foggia - Bari). Trasy te obsługiwane są przez pociągi Frecciargento, które jeżdżą również po zwykłych torach, dzięki czemu dojeżdżają także do takich miast jak Brescia czy Lecce.

Pociągi Frecciabianca są z kolei wolniejsze i mniej komfortowe niż wspomniane wyżej pozostałe typy, korzystają jednak ze zwykłej infrastruktury i obsługują więcej miast, w tym Anconę, Genuę czy Triest.

Ceny na pociągi Frecce mogą być nawet dwukrotnie wyższe niż na InterCity. Warto na to uważać, szczególnie na trasie Rzym - Neapol, gdzie można słono przepłacić. Wymagana jest rezerwacja miejsca, bilety kupujemy na konkretną godzinę.

W pociągach Frecce przy siedzeniach znajdziemy gniazdka, możliwe jest również korzystanie z internetu.

InterCity (IC)

Pociągi międzymiastowe łączące duże i średnie miasta. Wolniejsze i mniej komfortowe niż pociągi Frecce, jednak zdecydowanie tańsze. Wymagana jest rezerwacja miejsca, bilety kupujemy na konkretną godzinę.

Włoskie pociągi InterCity przypominają pociągi InterCity znane z Polski, spotkamy zarówno składy przedziałowe, jak i otwarte - po 2 siedzenia skierowane naprzeciwko siebie.

Italo (NTV)

Koleje szybkich prędkości obsługiwane przez przewoźnika Italo. Wymagana jest rezerwacja miejsca, bilety kupujemy na konkretną godzinę.

Pociągi regionalne (RV, R)

Najtańsze z pociągów, nie obowiązuje rezerwacja miejsc, a bilety możemy wykorzystać do północy dnia zakupu (w przypadku zakupu online ten czas jest krótszy). Niestety, często pociągi są przepełnione i będziemy musieli stać, szczególnie na popularnych trasach i w sezonie.

W niektórych pociągach znajdują się gniazdka przy siedzeniach, w praktycznie wszystkich jest również toaleta.

trasa cena
Bergamo - Mediolan (Milono Centrale) 5,50€
Piza (Pisa Centrale) - Florencja (Firenze SM Novella) 8,40€
Rzym (Roma Termini) - Neapol (Napoli Centrale) 11,80€
Lukka (Lucca) - Florencja (Firenze SM Novella) 7,50€
Lukka (Lucca) - Piza (Pisa Centrale) 3,50€
Mediolan (Milano Centrale) - Turyn (Torino Porta Nuova) 12,45€
Bolonia (Bologna Centrale) - Ferrara 4,75€
Bolonia (Bologna Centrale) - Modena 3,85€
Bolonia (Bologna Centrale) - Rawenna (Ravenna) 7,35€

Zakup biletu

Bilety możemy zakupić na trzy sposoby.

  • w kasie na dworcu
  • w automacie na dworcu
  • na stronie internetowej

Bilety na pociągi regionalne zakupione w kasie lub automacie musimy skasować przed odjazdem! Jest to proste, wystarczy włożyć bilet do kasownika, wyrównując go do lewej strony - miejsce do skasowania jest zaznaczone na bilecie słowem Validata. Jeśli nie skasujemy biletu, na 100% otrzymamy mandat - kontrolerzy są nieugięci.

Zakup biletu online

Bilety online możemy zakupić na oficjalnej stronie Trenitalia lub na stronie ItaliaRail. Jest to strona agencji turystycznej, przez wielu uważana za łatwiejszą w użyciu niż strona Trenitalia. Strona ItaliaRail może okazać się tańsza w przypadku rezerwacji dla więcej niż jednej osoby. Szczególnym ułatwieniem może być to, że w przypadku ItaliaRail nazwy miejscowości wyświetlane są po angielsku, a w przypadku Trenitalia po włosku. Nie każdy odwiedzający Włochy wie, że np. Firenze to włoska nazwa Florencji.

W przypadku biletów zakupionych online musimy mieć ze sobą telefon lub wydruk, kontrolerowi pokazujemy kod QR.

W przypadku pociągów InterCity oraz Frecce najlepiej kupować bilety online z dużym wyprzedzeniem, ceny potrafią być ponad dwukrotnie niższe! Nigdy nie zostawiajmy zakupu biletu na pociąg międzymiastowy na ostatnią chwilę. W przypadku pociągów regionalnych cena jest stała, nie ma więc potrzeby kupowania z wyprzedzeniem.

Zakup biletu w automacie

Na największych włoskich dworcach stoją automaty do zakupu biletów. Mają możliwość włączenia języka angielskiego i są bardzo wygodne w użyciu. Niestety, nie zawsze jest możliwość płatności gotówką - w lewym rogu przy ekranie płatności podświetlone są możliwe rodzaje płatności.

Dworce kolejowe

Stacja kolejowa po włosku to “stazione”. Jeśli chcemy upewnić się czy autobus jedzie na główny dworzec wystarczy zapytać o “stazione”.

Tutaj ważna uwaga, w przeciwieństwie do Polski, we Włoszech nazwy dworców głównych nie zawsze mają w nazwie “centrale” lub inne słowo określające typ dworca - np we Florencji najważniejszy dworzec ma nazwę Santa Maria Novella (jak kościół znajdujący się tuż obok), w Turynie Porta Nuova, a w Wenecji wybierając się na wyspę wysiadamy na stacji Santa Lucia. Jeśli nie znamy nazwy stacji, a szukamy rozkładu na stronie Trenitalia, możemy wybrać opcje: miasto (Tutte Le Stazione), czyli wszystkie możliwe stacje w danym mieście.

Na każdej stacji znajdziemy kasowniki, na wielu także automaty i kasy. Niestety, nigdy nie powinniśmy zakładać, że znajomość języka innego niż włoski będzie normą. Nawet na najważniejszych dworcach możemy mieć pecha i trafić na osobę w kasie z bardzo słabym angielskim. Powinniśmy przed zakupem biletu dokładnie wiedzieć gdzie jedziemy, i na jaki pociąg chcemy zakupić bilet, żeby zostać dobrze zrozumianym przez kasjera.

Na najważniejszych dworcach znajdują się znaki oraz informacje po angielsku. Warto jednak zapamiętać lub zapisać numer pociągu, i posługiwać się nim zamiast nazwy miasta docelowego. Zdarza się, że w rozkładzie dwa różne pociągi jadą z dwóch różnych peronów w podobnym czasie, najłatwiej rozpoznać je po numerze.

Pociągi regionalne i dalekobieżne

Na niektórych dworcach istnieje podział na perony dla pociągów regionalnych i dalekobieżnych, np w Rzymie czy Bolonii. W przypadku Rzymu przejście pomiędzy nimi to kilka minut, warto zawsze być chwilę wcześniej, o ile nie znamy topografii konkretnego dworca.

Pamiętajmy również, że niektóre dworce we Włoszech są olbrzymie i mają czasami ponad 20 peronów, a dodatkowo mają więcej niż jeden poziom.

Bezpieczeństwo

Dworce we Włoszech są stosunkowo bezpieczne w dzień, powinniśmy jedynie uważać na kieszonkowców lub naciągaczy. Bardziej niebezpiecznie może być w nocy, późnym wieczorem czy wcześnie rano, warto wtedy trzymać się blisko głównej kasy biletowej i starać się poruszać jak największą grupą.

Autokary

We Włoszech nie ma jednego narodowego przewoźnika autobusowego, występuje raczej duże rozdrobnienie wśród różnych przewoźników, niektórzy obsługują tylko jedną lub kilka tras. Niestety, bez znajomości włoskiego ciężko dotrzeć do mniej turystycznych tras, a i przejazdy autokarowe są mniej wygodne od tych kolejowych i rzadko wybierane przez turystów. W niektórych przypadkach autobus może jednak okazać się jedynym wyborem, np. w przypadku dojazdu do miasteczka Amalfi w Kampanii.

Na pewno warto sprawdzić stronę przewoźnika FlixBus, który oferuje stosunkowo dużo tras w dobrych warunkach. Warto wspomnieć, że czym szybciej zakupimy bilety, tym mniej zapłacimy.

Innym znanym przewoźnikiem jest firma Sena (z grupy Baltour) - możemy na jej stronie zakupić bilety online, i posiada wersje w języku angielskim. Niestety, strona jest przestarzała i wiele osób narzeka na różne problemy występujące przy rezerwacji.

Niektóre rozkłady autobusów regionalnych możemy znaleźć na stronie orariautobus.it - musimy ją niestety przeglądać z wykorzystaniem translatora.

Loty

Na niektórych trasach, szczególnie w przypadku połączeń Sycylii z częścią kontynentalną, najbardziej opłacalny jest transport lotniczy. Często za lot z Palermo do Bolonii lub innego miasta zapłacimy mniej niż 100 zł korzystając z jednej z tanich linii (plus ewentualne opłata za bagaż).

Komunikacja regionalna

W przypadku większości regionów jadąc z miasta do miasta kupujemy zwyczajny bilet kolejowy lub autobusowy. W niektórych regionach możliwe jest jednak zakupienie karty, która umożliwia nieograniczone transporty w obrębie regionu czy obszaru. Przykładem są tu:

  • karta turystyczna Kampanii umożliwiająca korzystanie z pociągów Circumvesuviana

oraz

  • karta Cinque Terre, dzięki której możemy dowolnie wsiadać i wysiadać na linii La Spezia - miasta Cinque Terre - Levanto.

Komunikacja miejska

W niektórych włoskich miastach działa metro (np. Genua, Mediolan, Neapol czy Rzym), zdarzają się tramwaje, jednak głównym środkiem transportu jest z reguły autobus. Do autobusu wchodzimy przodem (chociaż zdarza się, że również ostatnie drzwi są drzwiami wejściowymi), i staramy się nie wysiadać środkowym wyjściem.

Bilety możemy zakupić w automatach na przystankach (w mniejszych miastach jednak rzadko dostępnych) lub w kioskach oznaczonych literką “T” (Tabaccheria). Tutaj bardzo istotna uwaga, często nie są to typowe duże kioski znane z polskich ulic, a raczej stoiska z papierosami czy włoskim odpowiednikiem Lotto. Często stanowiska znajdują się wewnątrz barów, jeśli nie wiemy gdzie zakupić bilet, udajmy się do najbliższego baru lub kawiarni i zapytajmy, często w środku znajduje się małe wydzielone stanowisko, w którym zakupimy bilety.

Po wejściu do autobusu powinniśmy natychmiast skasować nasz bilet. W większości autobusów miejskich duża część przystanków jest na żądanie, powinniśmy śledzić trasę i odpowiednio wcześniej wcisnąć guzik “Stop”.

Niestety, autobusy we Włoszech nie są punktualne, często trudno znaleźć aktualny rozkład, a autobusy są niewygodne. Nie powinniśmy również liczyć na znajomość angielskiego u włoskich kierowców, chociaż większość z nich jest chętna do pomocy i bardzo serdeczna.

Przykładowe ceny biletów

rodzaj biletu miasto cena
bilet pojedynczy (100-min) Genua 1,50€
bilet pojedynczy na wjazd windą Genua 0,90€
bilet pojedynczy (70-min) Piza 1,20€
bilet pojedynczy (70-min) kupowany u kierowcy Piza 2,00€
karnet 10-ciu biletów Piza 9,00€ (cena jednego biletu wynosi 0,90€)
bilet pojedynczy na 3 strefy (90-min) Bergamo 2,30€
bilet pojedynczy na 1 strefę (75-min) Bergamo 1,30€
karnet 10-ciu biletów na 1 strefę (75-min) Bergamo 11,50€ (cena jednego biletu wynosi 1,15€)

Zakup biletu w autobusie

Nie ma żadnej żelaznej zasady co do możliwości zakupu biletu bezpośrednio w autobusie. Jeśli będzie istnieć taka możliwość, bilety prawie na pewno będą dużo droższe, np. w Pizie bilet kosztuje 1,20€, a na pokładzie 2€. Zawsze powinniśmy mieć odliczoną kwotę.

W niektórych miastach, jak w Bergamo, w środku autobusu znajdują się automaty do sprzedaży biletów, zdarza się to jednak rzadko.

Karty miejskie oraz karty czasowe

Najbardziej turystyczne miasta (czyli większość tych, które odwiedza typowy turysta) oferują karty czasowe czy turystyczne, które umożliwiają korzystanie ze wszystkich środków transportu w danym mieście. Jeśli chcemy często korzystać z komunikacji publicznej, zapewne będzie to opłacalna opcja.

Jeśli jednak miasto nie oferuje takiej możliwości, sprawdźmy, czy nie można zakupić biletów w paczkach, np 5 biletów czy 10. Często w takim wypadku jeden lub dwa bilety dostajemy za darmo.

Dojazdy z lotnisk do włoskich miast

W przypadku dojazdów z lotnisk wszystko zależy od odległości. W przypadku Bergamo czy Pizy, gdzie lotniska są praktycznie w mieście, korzystamy z komunikacji miejskiej - ceny są zbliżone lub identyczne jak zwykły bilet autobusowy.

Jeśli jednak lotnisko jest dalej, powinniśmy poszukać autobusu dowożącego z lotniska do centrum miasta. Jednym z największych przewoźników oferujących dojazdy z lotnisk do miast jest firma Terravision. W niektórych przypadkach bilety zakupione z wyprzedzeniem będą tańsze.

Jeśli chcemy kupić bilety dopiero po wylądowaniu, najpierw powinniśmy poszukać stanowiska lub okienka, dopiero później udać się na miejsce odjazdu. W przypadku braku stanowiska możemy spróbować kupić bilet u kierowcy lub jego pomocnika stojącego przed wejściem do autobusu. Pamiętajmy, że w niektórych przypadkach może nie być miejsc i nie damy rady zakupić biletu u kierowcy.

Jeśli chcemy skorzystać z taksówki, warto sprawdzić, czy nie istnieje stała kwota za dojazd do centrum, w takim wypadku taksówkarz nie włącza licznika

Kolejki liniowe (Funicular)

Część włoskich miast zbudowana została na wzgórzach, i poruszać się można po nich także kolejkami liniowymi. Z reguły w takim wypadku możemy wykorzystać zwykły bilet, lub musimy zapłacić oddzielną kwotę. Kolejki liniowe występują między innymi w Genui i Neapolu.

Jeśli chcemy dostać się do miejsca położonego na wzgórzu, dobrze poszukać możliwego dojazdu szukając kombinacji miejsce + funicular w wyszukiwarce.

Windy

We Włoszech możemy spotkać również windy miejskie, tak jak w Genui. W przypadku Genui za przejazd windą płaci się mniejszą kwotę niż za przejazd autobusem w automacie przy wejściu.

Łodzie i statki

Jeśli chcemy dostać się na jedną z włoskich wysp, musimy skorzystać z jednego z przewoźników morskich. Rejsy do wysp Kampanii z Neapolu oferują firmy Caremar oraz SNAV. Z kolei rejsy pomiędzy wyspami Kampanii a Amalfi czy Sorento obsługują również firmy Alilauro i NLG.

Do wyboru z reguły mamy dwa rodzaje statków, szybkie wodoloty oraz tradycyjne promy. W przypadku wodolotów musimy być gotowi na mniej przyjemną podróż, niektórzy bardzo źle znoszą “bujanie” góra-dół w trakcie rejsu.

W niektórych miejscach, jak Cinque Terre czy Genua, kursują statki-autobusy, które kilka razy dziennie przebywają identyczną trasę i są alternatywą dla pociągów lub autobusów.

Taksówki

Planując korzystanie z taksówek zawsze sprawdźmy oryginalne oznakowanie oficjalnych taksówkarzy w danym mieście. Warto przed decyzją o kursie zapytać się o szacowaną cenę. Na przykład w Rzymie szukajmy białych taksówek z oznaczeniem “Comune di roma NR_LICENCJI”

Opłata początkowa wynosi z reguły 3 do 4€, opłaty za czas i kilometr różnią się w zależności od miasta.


Reklama


Zobacz nasze inne artykuły z Włoch